Ratio w kawie: co oznacza proporcja 1:2 w espresso?

Ratio w kawie określa stosunek masy suchej kawy do masy gotowego naparu. W przypadku espresso najczęściej spotykamy proporcję 1:2. Oznacza to, że z 1 g zmielonej kawy uzyskujemy około 2 g espresso.

Jeżeli użyjemy 18 g kawy i otrzymamy 36 g naparu, przygotowaliśmy espresso w proporcji 1:2. Ratio pomaga uporządkować recepturę, ale samo nie mówi jeszcze, czy kawa będzie słodka, kwaśna, intensywna albo dobrze wyekstrahowana.

Jak czytać ratio 1:2?

Pierwsza liczba oznacza masę suchej kawy. Druga liczba oznacza masę gotowego naparu.

Przykłady:

• 18 g kawy i 36 g naparu to ratio 1:2,
• 20 g kawy i 40 g naparu to ratio 1:2,
• 22 g kawy i 44 g naparu to ratio 1:2.

W każdym przypadku przygotowujemy inną ilość espresso, ale zachowujemy tę samą proporcję.

Najlepiej ważyć zarówno dozę, jak i gotowy napar. Pomiar objętości jest mniej dokładny, ponieważ ilość cremy może się różnić w zależności od kawy i czasu od palenia.

Co na temat ratio mówi SCA?

W badaniu praktyki baristów opublikowanym przez Specialty Coffee Association średnie espresso przygotowywano w proporcji około 1:2. Średnia doza wynosiła 18-20 g, uzysk około 36,5 g, a czas ekstrakcji najczęściej mieścił się w zakresie 25-30 sekund. 25 Magazine: Issue 3

Nie oznacza to jednak, że SCA uznaje proporcję 1:2 za jedyną właściwą recepturę. Jest to opis praktyki baristów, a nie obowiązkowa norma.

Ratio trzeba dopasować do:

• rodzaju kawy,
• profilu palenia,
• sitka,
• młynka,
• ekspresu,
• oczekiwanego smaku.

Jak różne ratio zmienia espresso?

Najczęściej spotykane proporcje espresso to około 1:1,5, 1:2 oraz 1:2,5. Każda z nich może dać inny efekt w filiżance.

Niższe ratio, na przykład 1:1,5, oznacza mniej naparu przy tej samej ilości kawy. Espresso może być bardziej skoncentrowane i gęste, ale nie musi automatycznie być słodsze ani lepiej wyekstrahowane.

Ratio 1:2 jest praktycznym punktem wyjścia dla wielu kaw. Pozwala zachować równowagę między ilością naparu, koncentracją i uzyskiem ekstrakcji.

Wyższe ratio, na przykład 1:2,5, oznacza większą ilość naparu. Espresso może być mniej skoncentrowane i bardziej delikatne. W niektórych kawach taki sposób przygotowania pozwala lepiej pokazać subtelne nuty smakowe, ale zbyt długi uzysk może również prowadzić do goryczy i suchości.

Sprawdź naszą ofertę kawy

Czy ratio wpływa na ekstrakcję?

Tak, ale nie działa samodzielnie.

Zmiana ratio zmienia ilość wody, która przechodzi przez daną ilość kawy. Wyższe ratio może pozwolić na rozpuszczenie większej ilości substancji, ale nie oznacza automatycznie lepszego smaku ani wyższego EY.

Na ekstrakcję wpływają również:

• stopień mielenia,
• czas przepływu,
• temperatura wody,
• ciśnienie,
• równomierność przygotowania warstwy kawy,
• profil palenia,
• rodzaj kawy.

Dlatego dwie kawy przygotowane w proporcji 1:2 mogą mieć zupełnie inny smak i inny uzysk ekstrakcji.

Jak dobrać ratio do espresso?

Najlepiej zacząć od prostej i powtarzalnej receptury.

Przykład dla sitka 18 g:

• doza: 18 g,
• uzysk: 36 g,
• ratio: 1:2,
• czas: około 25-30 sekund jako punkt wyjścia.

Następnie oceniamy espresso.

Jeżeli napar jest zbyt skoncentrowany, ciężki lub zbyt intensywny, można spróbować zwiększyć uzysk, na przykład do 40-45 g. Oznacza to zmianę ratio w kierunku 1:2,2 lub 1:2,5.

Jeżeli espresso jest zbyt lekkie albo brakuje mu koncentracji, można skrócić uzysk, na przykład do 27-32 g. Wtedy ratio będzie bliższe 1:1,5-1:1,8.

Zmianę ratio warto wykonywać po wcześniejszym ustawieniu mielenia. Nie należy zmieniać jednocześnie wszystkich parametrów, ponieważ trudno będzie ustalić, co wpłynęło na smak.

Na ile ratio jest ważne ?

Ratio to stosunek masy suchej kawy do masy gotowego naparu. W espresso proporcja 1:2 oznacza, że z 18 g kawy uzyskujemy około 36 g espresso.

SCA opisuje 1:2 jako średnią praktykę baristów, ale nie wskazuje tej proporcji jako jedynej właściwej. Ratio trzeba dopasować do konkretnej kawy, sitka i oczekiwanego smaku.

Najlepszym punktem wyjścia jest:

• określona doza,
• ważony uzysk,
• proporcja 1:2,
• czas około 25-30 sekund,
• ocena smaku w filiżance.

Dopiero później warto zdecydować, czy dana kawa lepiej działa przy ratio 1:1,5, 1:2 czy 1:2,5.

Najczęściej zadawane pytania o ratio w espresso

Co to jest ratio w espresso?

Ratio to stosunek masy suchej kawy do masy gotowego espresso. Pozwala dokładnie zapisać recepturę i powtarzać ją podczas kolejnych ekstrakcji.

Co oznacza ratio 1:2?

Ratio 1:2 oznacza, że z 1 g zmielonej kawy uzyskujemy 2 g espresso. Przykładowo z 18 g kawy otrzymujemy 36 g naparu, a z 20 g kawy 40 g naparu.

Czy ratio 1:2 jest obowiązkowe?

Nie. Ratio 1:2 jest popularnym i praktycznym punktem wyjścia. SCA opisało je jako średnią praktykę badanych baristów, ale nie wskazuje tej proporcji jako obowiązkowej dla każdego espresso.

Jak obliczyć ilość espresso na podstawie ratio?

Dozę kawy należy pomnożyć przez drugą wartość ratio. Przy proporcji 1:2 z 18 g kawy uzyskamy 36 g espresso, z 20 g około 40 g, a z 22 g około 44 g.

Czy ratio określa moc i ekstrakcję kawy?

Nie bezpośrednio. Ratio opisuje proporcję kawy do naparu. Koncentrację określa TDS, a EY pokazuje, jaki procent substancji został wyekstrahowany z kawy. Na efekt wpływają również mielenie, czas, temperatura i sposób przygotowania.